Esther Kant is moeder van twee pubers, Sophie (15) en Joris (20). Joris heeft een verstandelijke beperking, al noemt Esther haar zoon liever ‘bijzonder’ of ‘raar’. Afgelopen weekend werd haar zoon 20. En kreeg hij het, voor hem, mooiste cadeau denkbaar: een middag werken in de Jumbo, mogelijk gemaakt door leeftijdsgenoot Sander.
Je maakt nog eens wat mee met Joris. Hij houdt me bezig. Dag en nacht en de uren daar tussenin zit die rare jongen in mijn systeem. Hij kost me vele kopzorgen en tijd. Hij kost me tranen en gedoe. Hij kost me tijd en energie. Maar hij geeft mij, en de wereld om hem heen, ook iets anders. Iets dat niet in tijd of geld, of wat dan ook is uit te drukken. De wereld zou er écht veel leuker uitzien met wat meer Jorissen.
Gisteren werd hij 20. We vieren dat al een paar dagen. Hij is immers een paar dagen thuis en dat buiten we uit. Een bierfeestje in de tuin, taart bij zijn tante en de komende dagen nog feest op zijn werkplekken en bij zijn tweede huis. Maar het mooiste cadeau is vandaag. Joris stommelde vanmorgen om zeven uur al naar beneden en ging zitten op de bank. Wachten.
De mensen die Joris al wat langer kennen weten dat hij een Jumbo-fan is. Al jaren. Zelfs toen het nog een C1000 was, was hij al trouwe klant. Toen nog zonder pinpas. We wonen er, na onze verhuizing, gelukkig nog steeds in de buurt. Nog iets dichterbij zelfs. Het is zijn ‘veilige plek’, hij vindt er aanspraak en aandacht. Het is zijn kleine beetje vrijheid vlakbij huis. Normaal is dat niet te koop bij een supermarkt, maar bij deze Jumbo wel! Hij kent heel veel namen van het personeel uit zijn hoofd en iedereen is altijd even vriendelijk tegen hem. Hij flirt met de caissières en kletst met de mannen. Hij struint er wat rond, haalt er af en toe (veel te veel) boodschappen, en hij heeft inmiddels wél een eigen pinpas. Als hij thuis is en rust in zijn hoofd wil, dan trekt hij zijn jas aan, en gaat hij op weg naar de Jumbo. Bij de caissières kletsen, wat rondlopen, of lekker zitten op het bankje. En het mag er allemaal. De Jumbo kijkt er niet eens meer van op. Altijd zijn ze allemaal weer even vriendelijk.
En dan is daar Sander. Sander en Joris ontmoeten elkaar in een gangpad. Sander vult de vakken. Joris vult de stilte. Al lang voordat ik überhaupt wist wie Sander was, had hij al een band met Joris. Sander helpt hem af en toe en Joris zoekt hem soms op. Ook ik klets nu af en toe met Sander en zeg hem dat ik zo blij met hem ben. We leren elkaar beetje bij beetje kennen en al langer speelt het idee dat Joris eens komt helpen in de winkel. Sander wil hem daar bij helpen. Het blijft steeds een wat bij een idee hangen want ik deal even met wat andere ingewikkelde dingen. Verder dan erover praten komt het dan ook steeds maar niet.
Maar nu is Joris bijna jarig. Ik liep door de Jumbo en trok de stoute schoenen aan en vroeg Sander of hij een biertje wilde komen drinken bij Joris. Op zijn feestje. Hoe gek is dat eigenlijk, bedenk ik me op het moment dat ik het vraag… zomaar… een ‘wildvreemde’ vragen of hij bier bij je thuis wil komen drinken. Wat moet zal die jongen daar eigenlijk van denken? Maar Sander vond het leuk! Hij kon helaas niet, maar hij had wel een ander idee! En we wisselden telefoonnummers uit. Middenin de Jumbo. Nog geen uur later kreeg ik al een appje, en gaat er iets gebeuren.
En ik? Ik ben er stil van. Ik blijf het zo bijzonder vinden wat er iedere keer weer in ons leventje gebeurt. Wat een bijzondere mensen heb je toch op de wereld.
En we lijken ze steeds weer te vinden. Of zij ons? En nu was het dan zo ver. Joris wacht op die bank op Sander. Sander belt aan. Joris grijnst van oor tot oor. De champagne en taart staan klaar en zo zit ‘Sander van de Jumbo’ ineens bij ons aan tafel. Joris trekt na nog een flinke slok champagne, en een dikke boer, zijn jas aan en dat is het teken. Twee mannen van 20, zó verschillend, lopen de straat uit. Richting de Jumbo.
Joris krijgt daar een shirt. Een echt Jumbo-shirt. En ook nog met zijn eigen naam erop. Het ontroert me bijna als ik het zie. Door zoiets kleins zie je dat er moeite is gedaan. Met liefde is hier overnagedacht en ik hou er van! Joris vult de vakken met Sander, bakt er pizza’s, vult het fruit aan, en als ik boodschappen kom doen mag ik bij mijn eigen zoon afrekenen. Hij glimt van trots. Ik ook. Wat kijkt hij blij. Hij misstaat er, ondanks dat hij er nooit écht zal passen, niet. Ik krijg zegeltjes, en munten, en voetbalplaatjes, en de bon. We glimmen samen.
De Jumbo heeft een magisch sfeertje vandaag. Sander en Joris komen na afloop samen weer aanlopen. Joris glimt nog steeds. In zijn ene hand een pizza, in de andere hand een voetbal van Cambuur met alle handtekeningen van de spelers er op. Wat zou de wereld er toch een stuk leuker uitzien met meer Jorissen en Sander’s en Jumbo’s…
Bedankt Sander De Boer en Jumbo Eksterstraat Leeuwarden, en al die lieve medewerkers daar voor deze dag met een gouden randje.
Joris helpt vakkenvullen
Joris (rechts) en Sander (links)
Sander helpt Joris achter de kassa
