Leraren die niet goed Nederlands spreken, moeten die wel voor de klas staan?

Goed Nederlands spreken, een vereiste als je voor de klas staat?

De veertien jarige dochter van Anne staat een dikke onvoldoende voor scheikunde. Nu is zij geen hoogvlieger wat dat vak betreft, dus een 8 verwacht ze dan ook niet, maar die 3 die ze nu staat ook niet. En dat is jammer want ze wil scheikunde als vak kiezen in haar profiel. Haar dochter klaagt dat de lerares, oorspronkelijk uit Turkije en sinds een paar jaar woonachtig in Nederland, niet goed te verstaan is. 

Laat ik vooropstellen dat ik niks tegen andere landen, culturen, talen én religies heb – voordat dit artikel uit zijn verband wordt getrokken. En dat ik voor diversiteit in het onderwijs ben. Maar een leerkracht die gebrekkig Nederlands spreekt, is dat wel handig voor de klas? Nu kan ik me in geval van een taal voorstellen dat het een voordeel is als je les krijgt van een native speaker. Ook omdat je dan min of meer wordt gedwongen om die taal te spreken simpelweg omdat de leerkracht die ook spreekt. Maar met andere vakken is dat toch wat lastiger. Zoals scheikunde.

Mijn dochter is niet de enige in de klas, twee derde staat onvoldoende. Met haar 3 heeft ze niet eens het laagste cijfer. Er zijn 4 kinderen die gemiddeld een 2 staan. En dan zijn er nog een handvol 4’en en 5’en. De klacht uit de klas is hetzelfde als die van mijn dochter: slecht te verstaan. Voor mijn dochter, die al geen uitblinker is in dit vak, wordt het zo extra moeilijk. Want als ze al niet begrijpt wat de lerares zegt, hoe moet ze dan snappen waar de stof over gaat?

Ik besloot naar school te bellen om te kijken wat we hier gezamenlijk aan zouden kunnen doen. Dat bleek niet zo eenvoudig. De mentor gaf niet thuis, de afdelingsleider wist niet zo goed wat hij moest zeggen en de directeur had geen tijd. En ik snap dat er een bepaalde mate van collegialiteit is en dat het lastig is om over een collega te praten, ondanks dat ik dit niet als een klacht bracht, maar als iets wat we misschien samen zouden kunnen oplossen. De lerares in kwestie beantwoordde onze mail niet.

Uiteindelijk na lang bellen en aanhouden had ik een telefonisch gesprek met een andere afdelingsleider. Hij was er kort en bondig over. Er is een tekort aan leraren en dus kijken ze steeds vaker naar de achtergrond (studie) en bevoegdheid van een nieuwe collega dan dat ze zijn of haar Nederlands testen. Dat was volgens hem ook niet nodig. Deze scheikunde lerares was bevoegd om les te geven, daar ging het om. Dat de halve klas haar niet kon verstaan dat kon hij zich niet voorstellen.

Omdat ik het ook allemaal niet wist ben ik gaan aandringen op een gesprek met deze lerares. Want misschien viel het wel mee en was scheikunde gewoon moeilijk. Na een paar weken, en weer een onvoldoende voor een toets verder, was er dan eindelijk dat gesprek. En kon ik niet anders dan mijn dochter gelijk geven. Ik zat tegenover een alleraardigste vrouw, die ongetwijfeld ontzettend goed in haar vak is, maar gewoon heel slecht Nederlands sprak én verstond. Het gesprek was een over en weer van ‘wat zeg je?’ ‘wat bedoel je?’ ‘kunt u dat nog een keer uitleggen?’. Na een kwartier waren we beiden uitgeput en toen ik wegliep dacht ik alleen maar: dit is niet zo 1, 2, 3 op te lossen. Een nieuwe leerkracht? Ja, maar die zijn er blijkbaar niet. En daar is dan een halve klas de dupe van. En als ouder kun je niet veel doen anders dan een klacht indienen en hopen dat dat een beetje snel wordt opgepakt. In ieder geval voordat het schooljaar is afgelopen.

De situatie is natuurlijk voor beide partijen vervelend. Die lerares doet haar best om zo goed mogelijk les te geven, maar staat uiteindelijk tegenover een klas die enorm druk is. Iedereen die haar niet begrijpt gaat lopen klooien. En de leerlingen halen niet alleen slechte cijfers door de taalbarrière die er is, ze lopen ook achter met de stof omdat ze maar de helft of minder begrijpen. Gaat het te ver om te eisen dat leraren behoorlijk Nederlands spreken als ze voor de klas staan? Kun je dat als school eisen? Als ouder?

Na dat gesprek hebben we bijles ingeschakeld. We hebben het geluk dat er een leuke bijlesleraar in de buurt woont en dat we dat ook kunnen betalen. Niet iedereen in de klas heeft dat geluk. Sommige leerlingen moeten het dus uitzitten en hopen dat ze ergens wat scheikunde betreft het licht gaan zien en aan een halve uitleg genoeg hebben.

Tags from the story
, , , ,
Geschreven door
More from Anne Boesman

Bij een ander doen die pubers wél normaal

Toen Anne haar puber ging ophalen van een logeerpartijtje nam de moeder...
Lees verder