Slaaptekort bij pubers is een probleem. Dus: Gordijnen dicht. Check. Schermen uit. Check. Lichten uit. Check. Toch willen de pubers van Martine niet slapen. Ze zocht en vond een remedie waar ze nooit eerder aan had gedacht.
Net als op alle voorgaande ouderavonden, was ook deze keer weer een hot topic: ‘Hoe zorg ik ervoor dat mijn kind op tijd gaat slapen?’ Mijn zoon zit inmiddels in de vierde klas en nog steeds worstelen ouders met hun tot in de nachtelijke uren op hun smartphone koekeloerende en gamende kroost. Ook in de nachtelijke uren. ‘Koop. Een. Wekker!’, wil ik dan altijd roepen. En: ‘Zet.Dan.Ook.Geen.Televisie.Met.Playstation.In.De.Slaapkamer’.
De discussie over de televisie en smartphone in de slaapkamer, laait bij mij thuis ook nog weleens op. Want het is natuurlijk irritant als de een wil Fifa’en en de andere het nieuws wil kijken en er is maar één televisie. En natuurlijk is het nodig om te kijken wat het huiswerk is op Magister. Maar dat kan ook beneden en als je het niet kunt onthouden, dan schrijf je het maar even op een briefje. Ik leg altijd aan mijn kinderen uit dat ik mijn telefoon ook altijd uitzet of weg doe als ik een taakje moet doen waarop ik mij moet concentreren.
Scharrelen
Je denkt nu vast dat mijn kinderen het toonbeeld zijn van orde en netheid en dat ze altijd braaf aan hun huiswerk gaan. Laat ik zeggen: het gaat soms de goede kant op. Maar lang niet altijd. Zo slapen die van mij echt voor geen meter. Als ik al lang en breed in bed lig, dan hoor ik er altijd nog eentje beneden scharrelen, zie ik op de overloop lichten aan- en uitgaan en worden er WC’s doorgetrokken. Soms neem ik poolshoogte om te kijken of ze niet stiekem liggen te lezen of toch hun telefoon hebben gepakt. Ik hoor dan vanonder de dekens: ‘kannieslapen’.
In de ochtend zijn ze vervolgens niet te genieten en in het weekend worden gaten in dagen geslapen omdat ze slaap moeten inhalen. Nou weet ik dat pubers een ander ritme hebben dan wij: ze willen liefst later naar bed en later opstaan. Bovendien hebben pubers natuurlijk genoeg issues waar je piekerend wakker van kunt liggen, zoals schoolwerk en verliefdheden en de toestand in de wereld.
Ik snap dat je als puber niet iedere ochtend fris en fruitig naast je bed staat en gaat juichen dat je weer naar school mag. Zeker als het nog donker is wanneer ze de deur uit moeten, heb ik mededelijden met mijn pubers. Maar iets meer slaap, zou ze wel goed doen. Ik verlang terug naar de tijd waarna ze na een bladzijde uit Wiplala, een beker warme melk en het zingen van ‘Ik ga slapen ik ben moe’ gewoon echt hun oogjes toe deden.
Maar aan ons ligt het dus niet. Alle schermen zijn uit, de gordijnen dicht.
Puberende meisjesbrein
Van de weeromstuit kon ik zelf ook niet meer slapen. En als ik zelf niet kan slapen, dan ga ik lezen. Ik stuitte op een opvoedboek van Lisa Damour. Dat heet ‘Het puberende meisjesbrein ontrafeld’. Damour noemt als een van de redenen dat pubers slecht slapen, dat ze hun bed gebruiken als kantoor. Dat zit namelijk zo. Pubers brengen het liefst hun dag door op hun bed. Ze maken er huiswerk, chillen er met hun vrienden en eten er chips, M & M’s en alle andere rotzooi die je als ouders niet mag zien. En dat terwijl een bed is bedoeld om op te SLAPEN. Damour: “Vanuit hun met kussens bezaaide werkplek vergeten meisjes langzaam maar zeker dat hun lichaam een verband legt tussen bed en slapen. Hoe meer ze hun bed als hun kantoor geaan zien, hoe zwakker dat verband wordt voor hun lichaam. Als je dochter in bed ligt en probeert de slaap te vatten, denkt het lichaam op een gegeven moment: ‘Huh, waarom wil je indutten op kantoor?’ Het is danig in de war en zal zich alleen niet aan de slaap overgeven.”
Dus in de strijd voor de slaap, sommeer ik de pubers regelmatig hun bedden te ontdoen van alles wat niet te maken heeft met slapen: schoolboeken, vieze sokken en snoeppapier. En ze mogen van mij overal in huis hun schoolwerk maken: aan de keukentafel of in de studeerkamer. Desnoods in ons bed. Nu hoop ik wel heel erg dat ze daar dan geen chips gaan eten. Maar ik heb veel over voor een keer wat gezelligheid aan de ontbijttafel.
